Askeri Ceza Kanunu'nda (AsCK) düzenlenen suçların faillerinin artık adli mahkemelerde yargılanıyor olması, AsCK'nın bir 'özel kanun' olma niteliğini ortadan kaldırır mı? 'Özel kanunun önceliği' ilkesi bu durumda nasıl işler?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #76902

Cevap: Hayır, Askeri Yargı'nın kaldırılması, AsCK'nın bir 'özel kanun' olma niteliğini ortadan kaldırmaz. Yargı teşkilatındaki bir değişiklik, maddi ceza kanununun niteliğini etkilemez. AsCK, failin 'asker kişi' olması ve fiilin 'askeri bir suç' olması gibi özel unsurlar içeren bir kanundur. 'Özel kanunun önceliği (lex specialis derogat legi generali)' ilkesi, bir olaya hem genel bir kanun (TCK) hem de özel bir kanun (AsCK) uygulanabiliyorsa, özel kanun hükümlerinin öncelikle uygulanması gerektiğini ifade eder. Dolayısıyla, adli mahkemede yargılanan bir asker kişinin eylemi, hem TCK'daki bir suça hem de AsCK'daki bir askeri suça uyuyorsa, mahkeme TCK'yı değil, AsCK'daki özel hükmü uygulamak zorundadır. Örneğin, askeri bir araca zarar verme eylemi, TCK'daki 'mala zarar verme' suçuna uysa da, eğer AsCK m. 59'daki 'milli savunma vasıtalarını tahrip' suçunun unsurlarını taşıyorsa, mahkeme AsCK m. 59'u uygulamalıdır. Bu, kanunlar arasındaki normlar hiyerarşisi ve uygulama önceliği ile ilgilidir.