Vergi hukukunda 'gerçek geriye yürüme' ve 'gerçek olmayan geriye yürüme' kavramları arasındaki temel fark nedir? 7440 sayılı Kanun'un 2022 hesap dönemine ilişkin getirdiği ek vergi bu ayrıma göre nasıl nitelendirilir?

Doktrinde yapılan bu ayrım, bir vergi kanununun geçmişe etkisinin niteliğini belirlemede kullanılır. - Gerçek Geriye Yürüme (Retroactive): Bir kanunun, yürürlüğe girdiği tarihten önce 'tamamlanmış ve hukuki sonuçlarını doğurmuş' olay, işlem ve durumlara uygulanmasıdır. Bu tür geriye yürüme, hukuki güvenlik ilkesini ağır şekilde ihlal ettiği için kural olarak Anayasa'ya aykırıdır. - Gerçek Olmayan Geriye Yürüme (Retrospective): Bir kanunun, yürürlüğe girdiği tarihten önce başlamış ancak 'henüz tamamlanmamış veya hukuki sonuçlarını doğurmamış' olay, işlem ve durumlara uygulanmasıdır. Bu tür geriye yürüme genellikle hukuka uygun kabul edilir. 7440 sayılı Kanun'un 12 Mart 2023'te yürürlüğe girerek, 31 Aralık 2022'de sona ermiş ve tamamlanmış olan 2022 hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi matrahına ek bir vergi getirmesi, tipik bir 'gerçek geriye yürüme' örneğidir. Çünkü vergilendirme dönemi (2022 yılı) kanun yürürlüğe girmeden önce kapanmış ve hukuki durum tamamlanmıştır. Mükellefler, o dönemde geçerli olan mevzuata göre ticari kararlarını almış ve vergi planlamalarını yapmışlardır. Sonradan gelen bu vergi, tamamlanmış bir döneme müdahale etmektedir ve bu nedenle hukuki güvenlik ilkesiyle bağdaşmaz.