Boşanma davasında çocuğun velayeti babaya verilmiştir. Annenin, çocuğun özel okul taksitlerini veya sağlık giderlerini karşılaması, iştirak nafakası yükümlülüğü kapsamında mıdır? Ebeveynlerin çocuğun giderlerine 'gücü oranında' katılması ne anlama gelir?

Evet, bu tür giderler iştirak nafakası yükümlülüğü kapsamındadır. İştirak nafakası, sadece para olarak ödenen bir meblağdan ibaret değildir. TMK m. 182/2, velayet kendisine verilmeyen eşin, 'çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak zorunda' olduğunu belirtir. Bu katılma, nakdi (para) olabileceği gibi ayni (mal veya hizmet) de olabilir. Dolayısıyla, annenin doğrudan çocuğun okul taksitini ödemesi veya sağlık sigortası primlerini karşılaması, iştirak nafakası yükümlülüğünü yerine getirmesi anlamına gelir. Ebeveynlerin 'gücü oranında' katılması ilkesi ise, her iki ebeveynin de gelirleri ve ekonomik durumları dikkate alınarak bir oranlama yapılmasıdır. Eğer anne ve babanın gelirleri yaklaşık olarak eşitse, çocuğun giderlerini yarı yarıya paylaşmaları beklenebilir. Ancak annenin geliri babanın gelirinin iki katı ise, annenin giderlere üçte iki, babanın ise üçte bir oranında katılması hakkaniyete uygun olabilir. Mahkeme, nafaka miktarını veya katılma oranını belirlerken, her iki ebeveynin de mali gücünü, çocuğun ihtiyaçlarını ve fiili durumu göz önünde bulundurarak bir denge kurar.