Metinlerde geçen 'şerh' kavramının, tapu sicili hukukundaki genel anlamı nedir? Aile konutu şerhinin, diğer şerhlerden (örneğin satış vaadi şerhi, Vefa hakkı şerhi) temel farkı nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #75761

Tapu sicili hukukunda 'şerh', tapu kütüğünün 'şerhler' sütununa işlenen ve amacı, ya bir 'kişisel hakkı güçlendirmek' ya da malikin 'tasarruf yetkisini kısıtlamak' olan bir kayıttır. Şerhin temel işlevi, sonraki maliklere ve üçüncü kişilere karşı bu durumu ileri sürebilmeyi sağlamaktır. Aile konutu şerhinin diğer şerhlerden temel farkları şunlardır: 1) Niteliği: Satış vaadi, alım (iştira), geri alım (vefa) gibi hakların şerhi, bir 'kişisel hakkı' (sözleşmeden doğan bir hakkı) güçlendirerek, ona bir nevi 'ayni etki' kazandırır. Aile konutu şerhi ise, bir kişisel hakkı güçlendirmekten ziyade, doğrudan kanundan doğan bir 'tasarruf yetkisi kısıtlamasını' alenileştirir. Yani niteliği 'açıklayıcı'dır. 2) Kaynağı: Diğer şerhler genellikle taraflar arasındaki bir sözleşmeye (satış vaadi sözleşmesi gibi) dayanırken, aile konutu şerhinin kaynağı doğrudan kanunun kendisidir (TMK m.194). Herhangi bir sözleşmeye ihtiyaç duymaz. 3) Talep Eden: Diğer şerhleri genellikle kişisel hakkın sahibi talep ederken, aile konutu şerhini, taşınmaz üzerinde hiçbir ayni veya kişisel hakkı olmayan, sadece 'eş' sıfatına sahip olan kişi talep edebilir. Bu, aile konutu şerhini diğer şerhlerden ayıran en özgün niteliğidir. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/aile-konutu-serhi/)