VUK m.139/1, vergi incelemesinin esasen mükellefin işyerinde yapılacağını hükme bağlamıştır. Yargıtay'ın, bu kurala aykırı olarak, işyeri faal olan bir mükellefe doğrudan 'defterleri daireye getir' şeklinde yapılan tebligatı usulsüz saymasının ardındaki temel hukuk devleti ilkesi nedir?
Yargıtay'ın bu yaklaşımının ardındaki temel hukuk devleti ilkesi, 'idarenin kanuniliği' ve 'hukuki güvenlik' ilkeleridir. 1) İdarenin Kanuniliği İlkesi: Bu ilke, idarenin tüm eylem ve işlemlerinin yasal bir dayanağı olması gerektiğini ve kanunla belirlenen usul ve esaslara sıkı sıkıya bağlı kalması gerektiğini ifade eder. VUK m.139, incelemenin nerede ve nasıl yapılacağına dair usulü açıkça belirlemiştir. Kural işyerinde incelemedir; dairede inceleme ise istisnadır ve kanunda sayılan zorunlu hallere (işyerinin müsait olmaması, işin terk edilmesi vb.) bağlıdır. İdarenin, bu istisnai şartlar oluşmadan kuralı tersine çevirerek mükelleften defterleri daireye getirmesini istemesi, kanunun öngördüğü usulü ihlal etmesidir. 2) Hukuki Güvenlik İlkesi: Bu ilke, bireylerin devlete ve onun işlemlerine güvenebilmesini, hak ve yükümlülüklerini önceden öngörebilmesini gerektirir. Kanun, mükellefe incelemenin işyerinde yapılacağı güvencesini vermiştir. İdarenin bu kuralı keyfi bir şekilde uygulamaması, mükellefin haklarını korur ve idari işlemlerin öngörülebilir olmasını sağlar. Usulsüz bir tebligata hukuki sonuç bağlanmaması, bu ilkelerin bir gereğidir. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/ceza-hukuku/defter-kayit-ve-belgeleri-gizleme-veya-ibraz-etmeme-sucu-cezasi.html)