Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 25. ve 29. maddeleri, hakimin tarafsızlığı ilkesini korumak amacıyla ne gibi usuli güvenceler getirmektedir? Bu iki maddenin birbiriyle ilişkisini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #75485

CMK m.25 ve m.29, adil yargılanma hakkının temel taşı olan 'tarafsız mahkeme' ilkesini korumak için birbirini tamamlayan iki önemli usuli güvence getirir. CMK m.25, taraflara, tarafsızlığından şüphe duydukları bir hakimi 'reddetme' hakkı tanır ve bu hakkın kullanılacağı süreleri belirler. Bu, şüphe altındaki bir hakimin davaya bakmasını en baştan engellemeye yönelik bir mekanizmadır. CMK m.29 ise, bu ret talebi yapıldıktan sonra, talep hakkında bir karar verilinceye kadarki ara dönemde hakimin yetkilerini düzenler. Reddi istenen hakimin, bu süreçte sadece 'gecikmesinde sakınca olan' işlemleri yapabilmesi, onun davayı etkileyebilecek kararlar almasını önler. Oturum sırasında reddedilse bile esas hakkında son sözleri alamaması (m.29/2), tarafsızlığına gölge düşmüş bir hakimin nihai kararı etkilemesini engeller. Dolayısıyla, m.25 hakimin reddi hakkını ve süresini düzenlerken, m.29 bu hak kullanıldığında ortaya çıkan hukuki boşlukta yargılamanın tarafsızlığını koruyacak geçici tedbirleri belirler. İkisi birlikte, yargılamanın her aşamasında tarafsızlığın korunmasını amaçlar.