Adli kontrol tedbirinin uygulanabilmesi için Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m. 109/1 hangi temel koşulun varlığını aramaktadır ve bu koşul uygulamada ne gibi bir soruna yol açmaktadır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #73948

CMK m.109/1'e göre, adli kontrol tedbirine karar verilebilmesi için temel koşul, CMK m.100'de belirtilen tutuklama sebeplerinin varlığıdır. Kanun, 'Bir suç sebebiyle yürütülen soruşturmada, 100’üncü maddede belirtilen tutuklama sebeplerinin varlığı halinde, şüphelinin tutuklanması yerine adlî kontrol altına alınmasına karar verilebilir' demektedir. Dolayısıyla, adli kontrol tutuklamanın bir alternatifi olup, ancak tutuklama koşulları oluştuğunda başvurulabilecek daha hafif bir tedbirdir. Uygulamada karşılaşılan en temel sorun, tutuklama şartları ortadan kalktığında veya hiç oluşmadığında dahi, sanki adli kontrol bağımsız bir tedbirmiş gibi uygulanmasıdır. Metinde bu durum 'uygulamada tutuklama tedbirinin şartları kalktığından bahisle adli kontrol tedbiri uygulanır ki, bu usul CMK m.101’e ve m.109’a aykırıdır' şeklinde eleştirilmiştir. Tutuklama için aranan şartlar (kuvvetli suç şüphesi ve bir tutuklama nedeni) yoksa, adli kontrol tedbiri de uygulanamaz.