İYUK Madde 27'de yer alan 'uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerin yürütülmesi' kavramını ve bu tür işlemlerde yürütmenin durdurulmasına ilişkin özel hükmü örneklerle açıklayınız. Kamu görevlilerine ilişkin atama, naklen atama vb. işlemlerin bu kapsamda sayılmamasının hukuki gerekçesi nedir?

İYUK Madde 27'nin ikinci fıkrasında, 'uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerin yürütülmesi'ne ilişkin özel bir düzenleme bulunmaktadır. **Uygulanmakla Etkisi Tükenecek İdari İşlemler:** Bu tür işlemler, doğurdukları hukuki sonuçların, uygulanır uygulanmaz geri dönülmez veya telafisi imkânsız hale gelmesi nedeniyle, sonradan verilecek bir iptal kararının etkisiz kalacağı işlemlerdir. Bu işlemlerin özelliği, savunma alınmasının beklenmesinin, işlemin amacını tamamen ortadan kaldıracak veya zararı büyütecek olmasıdır. Bu işlemlerin yürütülmesi, davalı idarenin savunması alınmaksızın da durdurulabilir; ancak savunma alındıktan sonra yeniden bir karar verilmek üzere bu geçici durdurma yapılır. **Örnekler:** * **Yıkım Kararı:** Bir yapının yıkım kararı uygulanırsa, yapı geri getirilemeyeceği için etkisi tükenir. Danıştay, yetkisiz bir makamın genel kurul erteleme kararını (D10D 2015/5095) veya doktorlara özel muayenehane yasağı getiren işlemi (D5D 2010/4406) icrai işlem niteliğinde görüp yürütmeyi durdurmuştur. * **Sınır Dışı Etme Kararı:** Bir kişinin sınır dışı edilmesi durumunda, kişi ülkesinden ayrılmış olur ve sonradan verilecek bir iptal kararı kişinin geri dönüşü için ek hukuki süreçler gerektirebilir. * **Bazı Mal Müsadereleri:** Bir malın hukuka aykırı olarak müsadere edilip derhal satılması veya imha edilmesi durumunda, bu işlemin de etkisi tükenebilir. **Kamu Görevlilerine İlişkin İşlemlerin Kapsam Dışı Bırakılması:** İYUK Madde 27'nin eklenen cümlesi (21/2/2014-6526/17 md.) uyarınca, 'kamu görevlileri hakkında tesis edilen atama, naklen atama, görev ve unvan değişikliği, geçici veya sürekli görevlendirmelere ilişkin idari işlemler, uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerden sayılmaz.' Bunun hukuki gerekçesi, bu tür idari işlemlerin genellikle geriye dönük olarak düzeltilebilme veya iptal kararı sonrasında eski duruma iade edilebilme imkanının bulunmasıdır. Bir kamu görevlisinin atama veya görevlendirme işlemi uygulansa dahi, işlemin iptali halinde kişi eski görevine iade edilebilir veya uğradığı hak kayıpları tazmin edilebilir. Bu nedenle, bu tür işlemlerde idarenin savunması alınmadan yürütmenin durdurulması gibi istisnai bir uygulamaya gerek duyulmadığı kabul edilir. Bu düzenleme, kamu hizmetinin kesintisiz yürütülmesi ve idarenin işleyişinde aksaklıkların önlenmesi amacına hizmet eder.