Ceza muhakemesinde 'ifade alma' ile 'sorgu' arasındaki temel farkları, bu işlemleri yapan yetkili makamlar, yapıldıkları evreler ve hukuki nitelikleri açısından açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #69849

Metinde bu iki kavram arasındaki ayrım net bir şekilde yapılmıştır. Temel farklar şunlardır: 1. Yetkili Makam: İfade alma, soruşturma evresinde kolluk görevlileri (polis, jandarma) veya Cumhuriyet savcısı tarafından yapılır. Sorgu ise, mutlaka bir hakim veya mahkeme tarafından yapılır. Soruşturma evresinde sorgu sulh ceza hakimi tarafından, kovuşturma evresinde ise yargılamayı yapan mahkeme (asliye ceza, ağır ceza vb.) tarafından gerçekleştirilir. 2. Yapıldığı Evre: İfade alma, kural olarak sadece soruşturma evresine özgü bir işlemdir. Sorgu ise hem soruşturma evresinde (tutuklamaya sevk gibi durumlarda sulh ceza hakimince) hem de kovuşturma evresinde (duruşmada sanığın dinlenmesi) yapılır. 3. Hukuki Nitelik ve Sonuçları: İfade alma, soruşturmanın delil toplama faaliyetlerinden biridir. Sorgu ise, yargısal bir faaliyettir. Özellikle soruşturma evresindeki sorgu, tutuklama gibi çok ağır bir koruma tedbirine karar verilmeden önce şüphelinin bir hakim tarafından dinlenmesini sağlayan temel bir güvencedir. Ayrıca, CMK m. 148/4 uyarınca, kollukta müdafiisiz alınan bir ifadenin hükme esas alınabilmesi için hakim veya mahkeme huzurunda (yani sorguda) doğrulanması gerekirken, sorgunun kendisi zaten bir hakim tarafından yapıldığı için böyle bir teyit işlemine ihtiyaç duymaz. (Referans: ifadeye-cagrilmak-ifade-vermek, CMK m. 2)