CMK m. 153'te yapılan değişiklikle soruşturma dosyasının avukata incelenmesine yönelik gizliliğin kaldırılmasını, yazar hangi gerekçelerle hem olumlu hem de olumsuz yönleriyle eleştirmektedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #69653

Yazar, CMK m. 153'teki değişikliği, yani avukatın soruşturma dosyasına erişiminin kural haline getirilmesini, önceki hatalı uygulamalara bir tepki olarak değerlendirmektedir. Olumlu Yönü/Gerekçesi: Değişiklik öncesinde, CMK m. 153'teki gizlilik kararı ve m. 157'deki soruşturmanın gizliliği ilkesi, uygulamada keyfi bir şekilde kullanılarak savunma hakkının özü zedelenmiştir. Özellikle tutuklu şüpheliler ve avukatları, aylarca ve hatta yıllarca haklarındaki suçlamanın dayanağı olan delilleri göremeden savunma yapmak zorunda bırakılmıştır. Bu durum, 'silahların eşitliği' ve 'dürüst yargılanma hakkı'nı ağır şekilde ihlal etmiştir. Kanun koyucunun, bu yaygınlaşan hukuka aykırılığa bir son vermek amacıyla gizliliği kural olarak kaldırması, bu açıdan anlaşılabilir ve savunma hakkını güçlendiren bir adımdır. Olumsuz Yönü/Eleştirisi: Yazar, sorunun kanunun eski halinden değil, yanlış uygulanmasından kaynaklandığını belirtmektedir. Soruşturmanın gizliliği, doğru ve amacına uygun kullanıldığında, delillerin karartılmasını önlemek ve maddi hakikate ulaşmak için gerekli bir araçtır. Kanun koyucunun, hatalı uygulamayı düzeltmek yerine müessesenin kendisini (savunmaya karşı gizliliği) neredeyse tamamen ortadan kaldıran radikal bir değişiklik yapmasını 'düz bir mantık' olarak eleştirmektedir. Yazara göre bu tür 'yap-boz' değişiklikleri sorunu çözmemekte, başka sorunlara yol açabilmektedir. İdeal çözümün, gizliliğin sınırlarının somut olarak belirlendiği ve keyfiliğe izin vermeyen net bir istisna hükmü olarak düzenlenmesi gerektiğini savunmaktadır. (Referans: avukatin-supheli-sanigin-yaninda-durmasi, CMK m. 153)