İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi (İHAM), AİHS m.6'da açıkça yer almamasına rağmen 'sanığın duruşmada hazır bulunma hakkını' nasıl ve hangi gerekçelerle adil yargılanma hakkının bir unsuru olarak kabul etmektedir? İHAM'ın Tierce ve diğerleri-San Marino davasındaki yaklaşımını açıklayınız.

İHAM, AİHS m.6'da açıkça yazmasa da 'sanığın duruşmada hazır bulunma hakkını', adil yargılanma hakkının temel bir unsuru olarak kabul etmektedir. İHAM bu hakkı, sözleşmenin genel ruhundan ve özellikle m.6/3-c'de yer alan 'kendini bizzat savunma', m.6/3-d'de yer alan 'tanıklara soru sorma' ve m.6/3-e'de yer alan 'tercüman yardımından yararlanma' gibi sanığa tanınan asgari haklardan çıkarmaktadır. Mahkemeye göre, sanığın duruşmada hazır bulunmadan bu hakları etkin bir şekilde kullanması mümkün değildir. Tierce ve diğerleri-San Marino davasında İHAM, bu yaklaşımını somutlaştırmıştır. Olayda, ilk derece mahkemesinde duruşmaya katılarak yargılanan başvurucuların temyiz başvurusu, temyiz hakimi tarafından duruşma yapılmaksızın dosya üzerinden incelenerek onanmıştır. İHAM, iç hukukun duruşmalı inceleme gerektirmesine rağmen bunun yapılmamasını ve başvuruculara temyiz aşamasında savunma imkanı tanınmamasını, AİHS m.6'nın ihlali olarak değerlendirmiştir. Karara göre, 'adil/dürüst yargılanma hakkı ilk etapta, bir suçla itham edilen sanığın duruşmaya katılma hakkına sahip olması anlamına gelmektedir.' Bu, hakkın sadece ilk derece yargılaması için değil, kararın esasını etkileyebilecek kanun yolu aşamaları için de geçerli olduğunu gösterir. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/sanigin-sorgu-ve-savunma-icin-durusmada-hazir-bulunma-hakki, İHAM, Tierce ve diğerleri-San Marino davası)