Anayasa Mahkemesi'nin, 6749 sayılı Kanun m.5/2 ve Pasaport Kanunu Ek m.7 hükümleri hakkındaki iptal kararlarının gerekçeleri, halen yürürlükte olan Pasaport Kanunu m.22/1'in anayasallık denetimi için bir emsal teşkil eder mi? Bu kararlardaki ortak anayasaya aykırılık gerekçesi nedir?
Evet, güçlü bir emsal teşkil eder. AYM'nin hem 6749 sayılı Kanun m.5/2 (2019/63 K. sayılı karar) hem de Pasaport Kanunu Ek m.7 (2021/36 K. sayılı karar) hakkındaki iptal kararlarının ortak gerekçesi, bu düzenlemelerin Anayasa m.23'te öngörülmeyen sınırlama sebepleri getirmesi ve seyahat hürriyetini 'hakim kararı' güvencesi olmaksızın idarenin takdirine bırakmasıdır. Pasaport Kanunu m.22/1'deki 'genel güvenlik bakımından mahzur' kriteri de, hakkında bir suç soruşturması/kovuşturması ve hakim kararı olmayan kişilerin seyahat hürriyetinin idari bir işlemle kısıtlanmasına olanak tanıdığı için bu iptal kararlarındaki gerekçelerle birebir örtüşmektedir. Her üç düzenleme de, Anayasa'nın temel hak ve hürriyetlerin ancak kanunla ve Anayasa'da belirtilen özel sebeplere dayalı olarak sınırlanabileceği (Anayasa m.13) ve seyahat hürriyetinin ise ancak hakim kararıyla kısıtlanabileceği (Anayasa m.23/5) ilkelerini ihlal etmektedir. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/pasaport-tahdidinde-“memleketten-ayrilmalarinda-mahzur-gorulenler”-kriterinin-anayasaya-aykırılıgı)