Ayıplı mal davasında, malın değerindeki azalmanın tespiti için Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun benimsediği 'nispi metot' nedir ve nasıl uygulanır? (Yargıtay HGK - Karar : 2018/414)

Yargıtay HGK'nın 2018/414 sayılı kararında atıf yapılan 'nispi metot', ayıplı mal nedeniyle talep edilecek bedel indiriminin (semen tenzili) hesaplanmasında kullanılan bir yöntemdir. Bu metoda göre, öncelikle satış tarihi itibarıyla malın ayıpsız (taahhüt edilen durumdaki) rayiç değeri ile ayıplı (mevcut durumdaki) rayiç değeri ayrı ayrı belirlenir. Daha sonra bu iki değer birbirine oranlanır (ayıplı değer / ayıpsız değer). Elde edilen bu oran, tarafların anlaştığı gerçek satış bedeline uygulanarak indirilecek miktar bulunur. Bu yöntem, sadece mutlak değer farkını değil, değerdeki oransal düşüşü esas alarak daha adil bir sonuca ulaşmayı hedefler. Örneğin, ayıpsız değeri 100.000 TL, ayıplı değeri 80.000 TL olan bir mal, 90.000 TL'ye satılmışsa, oran (80/100 = 0.8) satış bedeline uygulanır (90.000 * 0.8 = 72.000 TL), ödenecek bedel bu olur veya aradaki fark (18.000 TL) iade edilir. (Kaynak: barandogan.av.tr/.../ayipli-mal-ve-ayipli-hizmet-davasi-nedir.html)