Anayasa Mahkemesi'nin 2018/137 E. sayılı kararında, OHAL sonrası dönemde kapalı yerlerdeki toplantıların gece saat 24.00'ten sonra yapılmasını mutlak bir şekilde yasaklayan kural, neden ölçülülük ilkesine aykırı bulunarak iptal edilmiştir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #68418

AYM'nin bu kuralı ölçülülük ilkesine aykırı bularak iptal etmesinin temel nedeni, yasağın 'kategorik' olması ve somut durumun özelliklerini değerlendirme imkanı tanımamasıdır. Ölçülülük ilkesi, temel bir hakka yapılan müdahalenin, ulaşılmak istenen meşru amaçla orantılı olmasını gerektirir. AYM'nin gerekçesi şöyledir: Toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı (Anayasa m.34) ile kamu düzeninin korunması veya başkalarının hakları arasında makul bir denge kurulmalıdır. İncelenen kural ise, kapalı bir yerde yapılan bir toplantının niteliğine bakmaksızın (barışçıl mı, başkalarını rahatsız ediyor mu, kamu düzeni için bir tehlike oluşturuyor mu?) mutlak bir saat sınırı (gece 24.00) getirmektedir. Örneğin, bir apartmanın toplantı salonunda veya bir dernek merkezinde, kimseyi rahatsız etmeyen, tamamen barışçıl bir toplantının dahi gece 24.00'ü geçtiği için sona erdirilmesi gerekmektedir. AYM'ye göre, bu tür bir 'objektif ölçütler tespit edilmeden' getirilen 'mutlak bir yasaklama', demokratik bir toplumda gerekli ve ölçülü bir sınırlama değildir. Sınırlamanın, her olayın kendi koşullarına göre, kamu düzeni için gerçek ve somut bir tehlike olup olmadığına göre yapılması gerekir. Bu nedenle kural, ölçülülük ilkesini ihlal ettiği için iptal edilmiştir. (İlgili metin: anayasa-mahkemesinin-ohal-sonrasi-tedbirlere-iliskin-karari)