Bir kira sözleşmesinde, kiraya verenin 'vergi ve benzeri yükümlülüklere katlanma borcu' (TBK m.302) ile kiracının 'yan giderlere katlanma borcu' (TBK m.303) arasındaki temel ayrım nedir? Emlak vergisi kimin sorumluluğundadır?
Bu iki borç arasındaki temel ayrım, masrafın kiralananın 'varlığı' ile mi yoksa 'kullanımı' ile mi ilgili olduğudur. 1) Kiraya Verenin Vergi ve Benzeri Yükümlülüklere Katlanma Borcu (TBK m.302): Bu borç, kiralananın mülkiyetine ve varlığına bağlı olan, kullanımından bağımsız, kanuni ve kamusal yükümlülükleri kapsar. Kiracı kiralananı kullansa da kullanmasa da var olan masraflardır. Bunun en tipik örneği 'emlak vergisi'dir. Emlak vergisi, taşınmazın maliki olmaktan kaynaklanan bir vergidir ve aksine bir anlaşma veya kanun hükmü olmadıkça kiraya verenin sorumluluğundadır. Aynı şekilde, zorunlu deprem sigortası (DASK) primi gibi yükümlülükler de kural olarak kiraya verene aittir. 2) Kiracının Yan Giderlere Katlanma Borcu (TBK m.303): Bu borç, kiracının kiralananı fiilen 'kullanması' sonucunda ortaya çıkan ve tüketimine bağlı olan masrafları kapsar. Bunlar, kiralananın varlığıyla değil, kullanımıyla doğrudan ilişkilidir. Elektrik, su, doğalgaz faturaları, ortak alanların aydınlatma ve temizlik giderleri (aidat), yakıt parası gibi giderler bu kapsama girer. Özetle, vergi gibi yükümlülükler mülkiyete, yan giderler ise kullanıma bağlıdır. Bu nedenle emlak vergisi, sözleşmede açıkça aksi kararlaştırılmadıkça kiraya verenin sorumluluğundadır. (İlgili metin: kira-sozlesmesi-ornegi-pdf-word-konut-isyeri)