Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2015/1643 E. sayılı kararında, mahkemenin davanın ihbarı talebiyle ilgili olarak ihbar edilecek şirketlerin adreslerini ticaret odasından sorma talebini reddetmesi neden hukuka uygun bulunmuştur? Bu durum 'taraflarca getirilme ilkesi' ile nasıl ilişkilidir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #68242

Mahkemenin, davalının 'ihbar edilecek şirketlerin adreslerini ticaret odasından araştırma' talebini reddetmesi, 'taraflarca getirilme ilkesi' (HMK m. 25) uyarınca hukuka uygun bulunmuştur. Bu ilkeye göre, dava malzemelerini (vakıaları ve delilleri) toplama ve mahkemeye sunma yükümlülüğü kural olarak taraflara aittir. Davalı taraf, davayı bir üçüncü kişiye ihbar etmek istiyorsa, ihbar edilecek kişinin kim olduğunu ve tebligata elverişli adresini kendisi bulup mahkemeye bildirmekle yükümlüdür. Mahkemenin, bir taraf adına delil araştırma veya adres tespiti yapma gibi bir görevi yoktur. Kararda da belirtildiği gibi, davalı kamu kurumu, ticaret odasından bu araştırmayı kendisi yapabilecekken, bu işi mahkeme vasıtasıyla yaptırmaya çalışmıştır. Mahkemenin bu talebi reddetmesi, taraflarca getirilme ilkesinin doğru bir uygulamasıdır. Mahkemenin rolü, tarafça usulüne uygun olarak bildirilen adrese ihbar dilekçesini tebliğe çıkarmakla sınırlıdır. Adres yanlışsa veya tebligat yapılamıyorsa, bu durumun sorumluluğu adresi doğru bildirmeyen tarafa aittir. Mahkemenin bir tarafın vekili gibi hareket ederek onun adına delil veya bilgi toplaması, yargılamanın tarafsızlığı ilkesine de aykırı olurdu. (İlgili metin: hmk-madde-62-ihbarin-sekli, İlgili Kanun Maddesi: HMK m. 25, m. 62)