Anayasa Mahkemesi'nin 2018/137 E. sayılı kararında, 375 sayılı KHK uyarınca görevinden ihraç edilen kişilerin isimlerinin Resmi Gazete'de yayımlanması kuralı, kişinin hangi temel hakkına müdahale olarak görülmüş ve bu müdahale neden 'gerekli' bulunmayarak iptal edilmiştir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #68196

Anayasa Mahkemesi, bu kuralı Anayasa'nın 17. maddesinin birinci fıkrasında güvence altına alınan 'kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkı' kapsamında incelemiştir. Kişilerin isimlerinin, terör örgütleriyle ilişkilendirildikleri gerekçesiyle Resmi Gazete'de yayımlanması, onların toplum nezdindeki 'şeref ve itibarlarını' doğrudan etkileyen bir eylemdir. Bu durum, kişinin meslek hayatını, özel sektörde iş bulma imkanını ve sosyal ilişkilerini olumsuz etkileyerek manevi varlığına bir müdahale teşkil eder. AYM, bu müdahalenin demokratik bir toplumda 'gerekli' olmadığına şu iki temel gerekçeyle karar vermiştir: 1) Tebligatın Alternatif Yollarla Mümkün Olması: Meslekten çıkarma kararları, idari birer işlem olup, ilgili kişilere Tebligat Kanunu hükümlerine göre usulüne uygun bir şekilde tebliğ edilmesi her zaman mümkündür. Kararın hüküm ve sonuç doğurması için Resmi Gazete'de yayımlanması zorunlu değildir. 2) Amacın Başka Yollarla Sağlanabilmesi: Tedbirin amacı kişilerin görevden el çektirilmesini sağlamak ise, bu durum kararın tebliği ile zaten gerçekleşmektedir. Kamuoyunu bilgilendirme amacı ise, kişilerin isimlerini bu şekilde ifşa ederek şeref ve itibarlarını zedelemekten daha hafif yöntemlerle de sağlanabilir. Sonuç olarak, kararların kişilere tebliği mümkünken, ayrıca Resmi Gazete'de isim listeleri yayımlanarak kişilerin şeref ve itibarlarına yapılan bu ağır müdahalenin, ulaşılmak istenen amaçla orantılı ve zorunlu bir toplumsal ihtiyaca karşılık gelmediği sonucuna varılarak kural iptal edilmiştir. (İlgili metin: anayasa-mahkemesinin-ohal-sonrasi-tedbirlere-iliskin-karari)