Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2019/3 E., 2022/398 K. sayılı kararına göre, haksız fesih yapan kiracının sorumluluğu nasıl belirlenir? Kiraya verenin 'zararın artmasını önleme' yükümlülüğü bu sorumluluğu nasıl etkiler?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ilgili kararında da atıf yapılan yerleşik içtihada göre, kira sözleşmesini süresinden önce haksız olarak fesheden kiracı, kural olarak kira süresinin sonuna kadar olan kira bedellerinden sorumludur. Ancak bu sorumluluk mutlak değildir. Kiraya verenin de 818 sayılı BK m. 44 (TBK m. 52) uyarınca 'zararı azaltma' veya 'zararın artmasını önleme' yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu yükümlülük çerçevesinde, kiraya veren, kiralananı aynı koşullarla yeniden kiraya vermek için makul ve dürüst bir çaba göstermelidir. Kiracının nihai sorumluluğu, bu iki ilkenin birleştirilmesiyle belirlenir: Kiracının zararı, 'tahliye tarihinden, kiralananın aynı koşullarla yeniden kiraya verilebileceği makul süreye kadar' boş kalan döneme ilişkin kira bedelinden ibarettir. Mahkeme, bu 'makul sürenin' ne kadar olduğunu, taşınmazın konumu, niteliği, piyasa koşulları gibi faktörleri göz önünde bulundurarak, genellikle bir bilirkişi incelemesiyle tespit eder. Eğer kiraya veren, bu makul süre içinde taşınmazı yeniden kiraya verirse, kiracının sorumluluğu fiilen kiraya verildiği tarihe kadar olan süreyle sınırlı olur. Eğer kiraya veren, zararın artmasını önlemek için gereken çabayı göstermezse, makul süreyi aşan dönem için kiracıdan kira bedeli talep edemez. (İlgili metin: kiracinin-tacir-olmasi, İlgili Karar: YHGK E. 2019/3, K. 2022/398)