Mirastan mal kaçırma (muris muvazaası) amacıyla yapılan temliklerde, davalıya yapılan devrin 'minnet duygusu' veya 'özel bakım ve hizmet' karşılığı olduğu savunması hangi durumlarda kabul edilebilir? Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2014/14001 ve Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/1-1247 E. kararları ışığında değerlendiriniz.

Muris muvazaası davalarında temel kriter, miras bırakanın asıl amacının mirasçılardan mal kaçırmak olup olmadığının tespitidir. 'Minnet duygusu' veya 'özel bakım ve hizmet' savunması, temlikin mal kaçırma kastıyla değil, makul ve haklı bir nedenle yapıldığını ispatlamaya yöneliktir. Yargıtay'ın bu savunmayı kabul etmesi için belirli olguların varlığını arar: 1) Makul ve Haklı Nedenin Varlığı: Yargıtay 1. HD'nin 2014/14001 K. sayılı kararında belirtildiği gibi, davalının miras bırakanın bakımını üstlenmesi bir minnet duygusu oluşturur ve bu duyguyla yapılan devir 'gayet normal' kabul edilebilir. Ancak bu, tek başına yeterli değildir. 2) Bakımın Niteliği: Savunmanın geçerli olabilmesi için sağlanan bakımın, normal bir evlatlık görevinin ötesinde, 'özel bir bakım ve hizmet' niteliğinde olması gerekir. Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/1-1247 E. sayılı kararında vurgulandığı gibi, miras bırakanın kanser olması, felçli kalması gibi durumlarda davalı tarafından sağlanan yoğun ve sürekli bakım, normal bir bakım olarak kabul edilemez. Bu özel bakım, yapılan temlik için bir 'semen' (karşılık) olarak değerlendirilebilir ve işlemi ivazlı hale getirebilir. 3) Diğer Olgularla Birlikte Değerlendirme: Bu savunma, 'ülke ve yörenin gelenekleri', 'olayların olağan akışı', 'diğer mirasçıların ilgisizliği', 'temlik edilen malın tüm malvarlığına oranı' gibi diğer olgularla birlikte değerlendirilir. Eğer miras bırakan, kendisine zor zamanlarında özel bakım sağlayan mirasçısına makul oranda bir malını devrederken, diğer mirasçılar ilgisiz kalmışsa, mahkeme mal kaçırma kastının bulunmadığına kanaat getirebilir. Sonuç olarak, sıradan bir bakım değil, özel ve yoğun bir hizmetin varlığı ve bu hizmetin temlik için makul bir gerekçe oluşturması halinde, minnet duygusu savunması kabul edilebilir ve muvazaa davası reddedilebilir. (İlgili metin: muvazaa-mirastan-mal-kacirma-davasi)