Bir davada, davacı, ıslah yoluyla (HMK m. 176) dava konusunu (müddeabihi) artırmıştır. Islahla artırılan bu kısım için, harç yatırılması gerekir mi? Gerekirse, bu harç ne zaman ve nasıl yatırılmalıdır?

Evet, ıslahla artırılan kısım için harç yatırılması zorunludur. Islah, özünde yeni bir talep ileri sürme veya mevcut talebi artırma niteliğindedir. Harçlar Kanunu'na göre, konusu parayla ölçülebilen davalarda, dava değeri üzerinden nispi harç alınır. Davacı, ıslahla dava değerini artırdığında, artırdığı bu yeni miktar üzerinden 'tamamlama harcı' ödemekle yükümlüdür. HMK m. 177/2, '...ıslah eden taraf, ıslah sebebiyle geçersiz hâle gelen işlemler için yapılan yargılama giderleri ile karşı tarafın uğradığı ve uğrayabileceği zararları karşılamak üzere hâkimin takdir edeceği teminatı, bir hafta içinde, mahkeme veznesine yatırmak zorundadır' der. Harç da bu kapsamda değerlendirilir. HMK m. 180 ise, 'Islah, bunu yapan tarafın teşmil edeceği noktadan itibaren, bütün usul işlemlerinin yapılmamış sayılması sonucunu doğurur' der. Ancak bu, harç yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Uygulamada mahkeme, ıslah dilekçesi sunulduğunda, davacıya, artırılan miktar üzerinden hesaplanacak olan eksik harcı tamamlaması için HMK m. 32 uyarınca kesin bir süre verir. Bu süre içinde harç tamamlanmazsa, ıslah dilekçesi verilmemiş sayılır ve mahkeme sadece ilk dava dilekçesindeki talep üzerinden karar verir.