Mükellefiyet kaydı bulunmayan ve gayrimenkul alım satım faaliyetini vergi dairesinin bilgisi dışında yürüten bir kişiye, bu faaliyetleri nedeniyle fatura düzenlemediği gerekçesiyle VUK m. 353/1 uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilebilir mi? Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu'nun 2020/15 E., 2021/1246 K. sayılı kararında benimsediği ilkeyi açıklayınız.

Hayır, kesilemez. Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu'nun 2021/1246 K. sayılı kararında da onanan Danıştay 3. Dairesi kararına göre, VUK m. 353'te öngörülen özel usulsüzlük cezası, fatura ve benzeri belgeleri düzenleme yükümlülüğü bulunan vergi mükellefleri adına kesilebilir. Bir kişinin vergi mükellefi olarak fatura düzenleyebilmesi için öncelikle mükellefiyet tesis ettirmesi, vergi dairesinden izin alarak belge basım işlemleri yapması veya e-fatura sistemine dahil olması gerekir. Mükellefiyet kaydı bulunmayan ve faaliyetini vergi dairesinin bilgisi dışında yürüttüğü sonradan saptanan bir kişinin, hukuken fatura bastırması veya düzenlemesi mümkün değildir. Fatura düzenleme zorunluluğu, ancak usulüne uygun olarak tesis edilmiş bir mükellefiyetin sonucudur. Bu nedenle, mükellefiyet kaydı olmayan bir kişiye, fiilen ticari faaliyet yürüttüğü tespit edilse dahi, 'fatura düzenlemediği' gerekçesiyle özel usulsüzlük cezası kesilmesi, maddenin lafzına ve amacına aykırıdır. Bu durumda kişiye, beyan dışı bıraktığı kazançlar nedeniyle vergi ziyaı cezalı tarhiyat yapılabilir, ancak özel usulsüzlük cezası kesilemez.