Boşanma davasında, TMK m.181/2 uyarınca sağ kalan eşin kusurunun mirasçılar tarafından ispatlanması halinde, bu eşin yasal mirasçılık sıfatını kaybetmesinin, 'mirasçılıktan çıkarma (ıskat)' kurumundan farkını, nedenleri ve sonuçları açısından karşılaştırınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #62428

Her ikisi de bir yasal mirasçının mirastan pay almasını engellese de, TMK m.181/2'deki durum ile mirasçılıktan çıkarma (ıskat - TMK m.510 vd.) arasında önemli farklar vardır: 1) **Nedenleri:** - **TMK m.181/2:** Sebep, boşanma davası devam ederken mirasbırakanın ölmesi ve sağ kalan eşin boşanmaya neden olan olaylarda 'kusurlu' olduğunun mirasçılar tarafından ispatlanmasıdır. Sebep, evlilik birliğine ilişkin bir kusurdur. - **Mirasçılıktan Çıkarma (Iskat):** Sebepler, TMK m.510'da sınırlı olarak sayılmıştır: mirasçının, mirasbırakana veya yakınlarından birine karşı 'ağır bir suç işlemesi' veya mirasbırakana veya ailesine karşı 'aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemesi'. Sebepler, aile bağlarına ve mirasbırakanın kişiliğine yönelik ağır ihlallerdir. 2) **İrade Unsuru:** - **TMK m.181/2:** Sonuç, kanun gereği (ipso iure) ortaya çıkar. Mirasbırakanın bu yönde bir irade beyanına (vasiyetname gibi) gerek yoktur. Mirasçıların davayı devam ettirip kusuru ispatlaması yeterlidir. - **Mirasçılıktan Çıkarma (Iskat):** Mutlaka mirasbırakanın 'ölüme bağlı bir tasarrufuyla' (vasiyetname veya miras sözleşmesi) yapılması gerekir. Mirasbırakanın açık iradesi esastır. 3) **Sonuçları:** - **TMK m.181/2:** Sağ kalan eş, sadece 'yasal mirasçılık' sıfatını ve 'boşanmadan önce yapılmış ölüme bağlı tasarruflardaki' haklarını kaybeder. - **Mirasçılıktan Çıkarma (Iskat):** Çıkarılan mirasçı, mirastan pay alamadığı gibi, 'tenkis davası' da açamaz. Çıkarılan kişinin altsoyu, sanki çıkarılan kişi mirasbırakandan önce ölmüş gibi, onun yerine mirasçı olabilir. (TMK m.181, 510)