Temel cezanın belirlenmesinde, TCK m.61/1 (f) bendindeki 'failin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığı' kriteri ile TCK m.61/5'te sayılan 'haksız tahrik' indirim nedeni arasındaki ilişkiyi, mükerrer değerlendirme yasağı açısından analiz ediniz.
Bu iki unsur, cezanın bireyselleştirilmesinde farklı aşamalarda ve farklı amaçlarla dikkate alınır ve birbirleriyle karıştırılmamalıdır. **TCK m.61/1 (f) - Kusurun Ağırlığı:** Bu kriter, 'temel cezanın belirlenmesinde' kullanılır. Hakim, suçun işlenişindeki kastın yoğunluğunu (örneğin, tasarlamaya yakın bir planlılık) veya taksirin ağırlığını (örneğin, öngörülebilir bir neticeye karşı tam bir kayıtsızlık) değerlendirerek, fiilin haksızlık içeriğine göre temel cezayı alt sınırdan uzaklaştırabilir. Bu, fiilin kendisine içkin olan kusurluluk derecesinin bir ölçüsüdür. **TCK m.61/5 - Haksız Tahrik:** Haksız tahrik (TCK m.29), temel ceza belirlendikten 'sonra' uygulanan özel bir 'indirim nedenidir'. Haksız tahrik, failin kusurunu tamamen ortadan kaldırmaz, sadece 'azaltır'. Failin, mağdurdan kaynaklanan haksız bir fiilin yarattığı hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suçu işlemesi durumunda uygulanır. **Mükerrer Değerlendirme Yasağı Açısından İlişki:** Hakim, bir yandan haksız tahrik indirimi uygularken, diğer yandan temel cezayı belirlerken 'failin hiddetle hareket etmesini' aleyhe bir unsur olarak değerlendiremez. Haksız tahrikin varlığı, failin kusurunun azaldığını gösterir ve bu durum temel cezanın belirlenmesinde de göz önünde bulundurulmalıdır. Ancak, haksız tahrik altında işlenen bir suçta dahi, failin eylemindeki kastın yoğunluğu (örneğin, kullanılan silahın niteliği, darbe sayısı) ayrıca temel cezanın belirlenmesinde (haksız tahrik indiriminden bağımsız olarak) dikkate alınabilir. Önemli olan, aynı olgusal durumun hem indirim hem de ağırlaştırma için kullanılmamasıdır. (TCK m.29, 61)