Boşanma davasında hakimin, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak 'anlaşmalı boşanma protokolünde değişiklik yapma' yetkisini (TMK m.166/3) ve bu yetkinin sınırlarını tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #62265

Anlaşmalı boşanma davasında (TMK m.166/3), hakim tarafların hazırladığı anlaşmalı boşanma protokolü ile bağlıdır, ancak bu bağlılık mutlak değildir. Kanun, hakime, 'boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu hususunda taraflarca kabul edilecek düzenlemeyi uygun bulması' şartını getirmiştir. Ayrıca, 'Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak bu anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir.' Bu, hakime kamu düzeni ve özellikle çocuğun üstün yararı ile ekonomik olarak zayıf olan eşin korunması amacıyla protokole müdahale etme yetkisi verir. **Yetkinin Sınırları:** Hakimin yaptığı değişikliklerin hukuken geçerli olabilmesi için, 'bu değişikliklerin taraflarca da kabulü hâlinde boşanmaya hükmolunur.' Yani, hakim protokolü re'sen değiştiremez; sadece değişiklik önerisinde bulunabilir. Eğer taraflar hakimin önerdiği değişiklikleri kabul etmezlerse, anlaşma sağlanamamış olur ve anlaşmalı boşanma gerçekleşmez. Bu durumda dava, çekişmeli boşanma davasına dönüşür ve genel hükümlere göre görülür. Hakimin bu yetkisi, tarafların irade serbestisini ortadan kaldırmaz, sadece adil ve hukuka uygun bir anlaşma yapılmasını sağlamayı amaçlar. (TMK m.166/3)