Maddi tazminat davalarında 'destekten yoksun kalma tazminatı'nın hukuki niteliğini ve kimlerin bu tazminatı talep edebileceğini açıklayınız. Bu tazminatın hesaplanmasında, ölenin bakiye ömrü ve aktif/pasif çalışma dönemlerinin nasıl dikkate alındığını belirtiniz.

Destekten yoksun kalma tazminatı, haksız fiil nedeniyle bir kişinin ölümü halinde, ölenin desteğini kaybeden kişilerin uğradığı zararın tazminidir. TBK m.53'te ölüm halinde talep edilebilecek zararlar arasında 'ölenin desteğinden yoksun kalanların bu sebeple uğradıkları kayıplar' olarak düzenlenmiştir. Bu tazminat, ölenin zararı olmayıp, desteğinden yoksun kalanların 'dolaylı olarak' uğradıkları zarardır. **Kimler Talep Edebilir?** * Ölenin eşi, çocukları, anne-babası gibi 'kanunen' destek durumunda olanlar. * Fiilen destek alanlar (örn. nişanlı, kardeş, yeğen) veya gelecekte destek alması muhtemel olup desteği kanıtlayabilen herkes bu tazminatı talep edebilir. **Hesaplanması:** Tazminat miktarı, hesap bilirkişisi raporu ile belirlenir. Hesaplamada, ölen kişinin 'bakiye ömrü' (genellikle PMF tablosu gibi tablolarla tespit edilir) esas alınır. Bu bakiye ömür, 'aktif çalışma dönemi' (kişinin fiilen çalıştığı ve gelir elde ettiği süre, örneğin 65 yaşına kadar) ve 'pasif çalışma dönemi' (emekli olduktan sonraki yaşam beklentisi) olarak ayrılır. Her iki dönem için de, ölenin yaşamsal giderleri düşüldükten sonra destek verdiği kabul edilen kazancın, destekten yoksun kalanların payına düşen kısmı belirlenir. Bulunan miktar, aktif ve pasif dönemlerin süresiyle çarpılarak toplam destek zararı bulunur. Tazminattan belirli oranlarda iskonto (indirim) yapılabilir ve eğer gelir bağlanmışsa, bunun peşin sermaye değeri düşülür. (TBK m.53, 55; Metin içi atıflar).