Bankanın özen borcunun yasal dayanakları ve ölçüsü nedir? Türk Ticaret Kanunu'nun 'basiretli tacir ilkesi' ve 'tedbirli yönetici ölçüsü'nün bu borcun belirlenmesindeki rolünü analiz ediniz.

Bankanın özen borcunun yasal dayanağı, Bankacılık Kanunu'nda özel bir düzenleme bulunmadığı için Türk Ticaret Kanunu'nun genel hükümleridir (Bankacılık Kanunu m.2/3). Özellikle Türk Ticaret Kanunu'nun 369. maddesinde banka yöneticileri için 'tedbirli bir yöneticinin özeni' ölçüsü düzenlenmektedir. Bu ölçü, yöneticilerin görevlerini basiretli bir iş adamı gibi yerine getirmelerini ve şirketin menfaatlerini dürüstlük kuralına uygun gözetmelerini ifade eder. Yani, somut olayın koşulları çerçevesinde banka yöneticilerinin bir 'iş adamı gibi karar vermesi' beklenir. TTK m.18/2'de yer alan 'basiretli tacir ilkesi' ise, bankanın bir tacir olması nedeniyle, sorumluluğunun daha ağır olarak değerlendirilmesini sağlar. Bankalar, mevduat hesabındaki parayı sadece hesap sahibi veya yetkili temsilcisine ödemekle yükümlüdür; aksi takdirde meydana gelen zarardan sorumlu olurlar. Bu durum, TTK m.369'daki özen borcuna aykırı davranma sonucunu doğurur. (TTK m.18/2, 369, 553/f.3; Bankacılık Kanunu m.2/3).