Bir sözleşmede kararlaştırılan seçimlik cezai şartta (TBK m. 179/I), alacaklı seçim hakkını ne zaman ve nasıl kullanır? Bu hakkı kullandıktan sonra kararından dönebilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #61513

Alacaklı, borçlunun borca aykırı davrandığı andan itibaren seçim hakkına sahip olur. Bu hakkını, borçluya yönelteceği tek taraflı ve varması gereken bir irade beyanıyla kullanır. Örneğin, borçludan asıl borcun ifasını talep ederse, ifa yönünde seçim yapmış olur. Eğer ifadan vazgeçtiğini ve cezai şartın ödenmesini istediğini bildirirse, ceza yönünde seçim yapmış olur. Hukuki niteliği itibarıyla bu bir 'yenilik doğuran hak'tır. Yenilik doğuran haklar, bir kez kullanıldıktan sonra geri alınamaz. Dolayısıyla, alacaklı ifayı talep ettikten sonra bundan vazgeçip cezayı isteyemeyeceği gibi, cezayı istedikten sonra da tekrar ifayı talep edemez. Seçim hakkı tek kullanımlıktır.