İfaya ekli cezai şartın (TBK m. 179/II) talep edilebilmesi için alacaklının ifayı kabul ederken yerine getirmesi gereken bir usuli şart var mıdır? Varsa, bu şart hangi durumlarda aranmaz?

Evet, vardır. TBK m. 179/II'ye göre, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi nedeniyle kararlaştırılan ifaya ekli cezai şartı (gecikme cezası) talep edebilmek için, alacaklının gecikmiş ifayı kabul ederken bu hakkını saklı tuttuğunu bildirmesi, yani bir 'çekince' (ihtirazı kayıt) ileri sürmesi gerekir. Alacaklı, gecikmiş ifayı herhangi bir çekince ileri sürmeksizin kabul ederse, kural olarak cezai şart talep etme hakkını kaybeder. Ancak bu şart şu durumlarda aranmaz: 1) Alacaklı, ifayı kabul etmeden önce borçluya gönderdiği bir ihtarname ile cezai şart talep etme hakkını saklı tutmuşsa. 2) Taraflar arasındaki sözleşmede, cezai şart talep edebilmek için çekince ileri sürme şartının aranmayacağı açıkça kararlaştırılmışsa. 3) Alacaklının ifayı kabulden önce bu hakkını saklı tuttuğunu gösteren başka bir davranışı (örneğin, alacak miktarından cezai şartı mahsup ederek ödeme yapması) mevcutsa. (HGK-K.2021/880)