TCK m. 3'ün gerekçesinde, ceza hukukunun 'adaletçi bir karaktere' sahip olduğu vurgulanmaktadır. Bu ifade, kanunun hangi temel ilkesine atıf yapmaktadır ve bu ilkenin ceza adalet sistemindeki rolü nedir?

TCK m. 3'ün gerekçesindeki 'adaletçi bir karakter' vurgusu, maddenin birinci fıkrasında düzenlenen 'oranlılık' ilkesine atıf yapmaktadır. Oranlılık ilkesi, işlenen fiilin ağırlığı ile bu fiile karşılık olarak verilecek ceza veya güvenlik tedbiri arasında adil ve makul bir denge bulunması gerektiğini ifade eder. Bu ilkenin ceza adalet sistemindeki rolü çok yönlüdür: 1) Bireyselleştirme: Her sanığın, işlediği fiilin somut özelliklerine ve kendi kusur derecesine göre bir ceza almasını sağlar. 2) Caydırıcılık ve Önleyicilik: Haklı ve orantılı bir ceza, hem failin yeniden suç işlemesini önlemeye (özel önleme) hem de toplumdaki diğer potansiyel failleri suçtan caydırmaya (genel önleme) hizmet eder. 3) Toplumsal Barış: Adalete uygun ve orantılı cezalar, toplumun adalet sistemine olan güvenini pekiştirir ve bozulan kamu düzeninin yeniden tesis edilmesine yardımcı olur. 4) İnsan Onuru: Orantısız ve zalimane cezalar, insan onuruyla bağdaşmaz. Oranlılık, ceza hukukunun insancıl niteliğinin bir gereğidir.