01.06.2024'te yürürlüğe giren CMK m. 231/11 değişikliği ile getirilen itiraz hakkının 'sınırlı' olması, Anayasa'nın güvence altına aldığı 'etkili başvuru hakkı' açısından bir sorun teşkil eder mi? Tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #60640

Bu durum, tartışmaya açık bir hukuki sorundur. 'Yeni Değişiklikle HAGB'nin Tatbikinde Ortaya Çıkabilecek Sorunlar' makalesinde de bu risk ima edilmektedir. CMK m. 231/11'deki itiraz, sadece hükmün açıklanması şartlarının (yeni kasıtlı suç, denetim yükümlülüğünün ihlali) varlığıyla sınırlı bir denetim öngörmektedir. Hükmün esasına ilişkin bir inceleme yapılamayacaktır. Bu durumun gerekçesi, HAGB kararının verilirken zaten istinaf denetiminden geçmiş olmasıdır. Ancak, istinaf mahkemesinin HAGB kararını onarken yaptığı incelemenin ne kadar detaylı olacağı veya HAGB'nin açıklanması aşamasında ortaya çıkabilecek yeni durumların bu dar kapsamlı itirazla ne kadar etkin denetlenebileceği şüphelidir. Eğer istinaf incelemesi şekli kalırsa ve açıklanan hükme karşı da sadece sınırlı bir itiraz hakkı tanınırsa, sanığın nihai mahkumiyetine karşı etkili bir başvuru yolundan mahrum kaldığı ve bunun Anayasa m. 40 ile İHAS m. 13'te güvence altına alınan 'etkili başvuru hakkını' ihlal ettiği ileri sürülebilir. Bu, uygulamanın nasıl şekilleneceğine bağlı olarak ortaya çıkacak bir sorundur.