Derdestlik (HMK m. 114/ı) dava şartının oluşması için, daha önce açılan davanın esastan karara bağlanmış olması gerekir mi? 'Davanın açılmamış sayılması' kararı verilen bir dosya, yeni açılan bir dava için derdestlik oluşturur mu?

Hayır, davanın açılmamış sayılması kararı derdestlik oluşturmaz. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2016/5240 E. ve 2017/11253 K. sayılı kararında bu konu net bir şekilde açıklanmıştır. Derdestlik, aynı davanın daha önceden açılmış ve 'halen görülmekte' olmasıdır. 'Davanın açılmamış sayılması' kararı, davanın esasına ilişkin bir karar olmayıp, usuli bir karardır ve maddi anlamda kesin hüküm oluşturmaz. Bu kararla birlikte ilk dava sona ermiş olur ve 'görülmekte olan' bir dava olmaktan çıkar. Bu nedenle, davanın açılmamış sayılmasına karar verilen bir dosya, daha sonra aynı konuda açılan yeni bir dava için derdestlik teşkil etmez. Mahkemenin, açılmamış sayılma kararının kesinleşmediği gerekçesiyle derdestlik nedeniyle davayı reddetmesi hukuka aykırıdır.