Anayasa Mahkemesi'nin 01.06.2023 tarihli kararıyla CMK m. 231'deki HAGB kurumuna ilişkin hükümlerin iptal edilmesinin temel gerekçeleri nelerdi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #60436

Anayasa Mahkemesi, 01.06.2023 tarihli, 2022/120 E. ve 2023/107 K. sayılı kararıyla HAGB kurumunu düzenleyen CMK m. 231/5-14 fıkralarını birkaç temel gerekçeyle iptal etmiştir: 1. Etkin Kanun Yolu Yokluğu: HAGB kararlarına karşı sadece 'itiraz' yolunun açık olması, esasa ilişkin bir denetim yapılmasını engelliyordu. Bu durum, Anayasa m. 36'daki 'hak arama hürriyeti' ve etkili başvuru hakkını ihlal ediyordu. 2. Sanığın Kabul Şartının Belirsizliği: Sanığa HAGB'yi kabul edip etmediğinin yargılamanın hangi aşamasında sorulacağının kanunda belirsiz olması, sanığın mahkumiyet korkusuyla ve yeterli bilgi sahibi olmadan bu kurumu kabule zorlanmasına ve peşinen istinaf hakkından feragat etmesine yol açıyordu. Bu durum 'kanunilik' ve 'ölçülülük' ilkelerine aykırı bulundu. 3. Müsadereye İlişkin Belirsizlik: HAGB kararı ile birlikte verilen müsadere kararlarının akıbeti ve ne zaman infaz edileceği konusunda yasal bir düzenleme olmaması, mülkiyet hakkı açısından bir belirsizlik yaratıyordu. Bu gerekçelerle AYM, HAGB kurumunu bütünüyle iptal etmiştir.