2576 sayılı Kanun'un 6. maddesinde vergi mahkemelerinin görevli olduğu davalar sayılırken 'vergi, resim, harçlar ile benzeri mali yükümler' ifadesi kullanılmıştır. 'Benzeri mali yüküm' kavramına, Danıştay kararları ışığında bir örnek veriniz ve bu kavramın geniş yorumlanmasının 'kanuni hakim ilkesi' ile ilişkisini tartışınız.

Danıştay 14. Dairesi'nin 2013/8595 sayılı kararında 'çevre katkı payı', vergi benzeri bir mali yüküm olarak kabul edilmiştir. Danıştay, bu payın Anayasa'nın 73. maddesi kapsamında, kanunla konulan ve kamu gücüne dayalı olarak alınan bir mali yükümlülük olduğuna karar vererek, buna ilişkin davalarda vergi mahkemesinin görevli olduğunu belirtmiştir. 'Benzeri mali yüküm' kavramının geniş yorumlanması, 'kanuni hakim ilkesi' (Anayasa m. 37) ile doğrudan ilişkilidir. Bu kavramın sınırlarının belirsiz olması, bir davanın idare mahkemesinde mi yoksa vergi mahkemesinde mi görüleceği konusunda tereddütlere yol açabilir. Danıştay'ın bu kavramı yorumlarken, yükümlülüğün kanunla konulması, kamu gücüne dayanması ve kamu hizmetlerinin finansmanına yönelik olması gibi objektif kriterlere dayanması, kanuni hakim ilkesinin zedelenmesini önlemeye yöneliktir. Eğer bu kavram keyfi ve çok geniş yorumlanırsa, davaların kanunen tabi oldukları mahkemelerden alınıp başka mahkemelere götürülmesi riski doğar ki bu da kanuni hakim ilkesini ihlal eder.