Toplu iş sözleşmesi görüşmelerinin arabuluculuk aşamasından sonra anlaşmazlıkla sonuçlanması üzerine, YHK'ya başvurma yetkisi bulunan sendikanın, bu yola başvurmadan önce işyerinin grev yasağı kapsamında olup olmadığına dair bir tereddüdü varsa, hangi hukuki yola başvurması daha güvencelidir? Doğrudan YHK'ya başvurmanın riski nedir?

Sendikanın, işyerinin grev yasağı kapsamında olup olmadığına dair bir tereddüdü varsa, izleyebileceği en güvenceli hukuki yol, doğrudan YHK'ya başvurmak yerine, öncelikle İş Mahkemesinde 'işyerinin grev yasağı kapsamında olmadığının tespiti' için bir tespit davası açmaktır. Diğer bir seçenek ise, işyerinde grev yasağı yokmuş gibi hareket ederek kanuni grev sürecini (grev kararı alma, uygulama) başlatmaktır. Doğrudan YHK'ya başvurmanın riski şudur: Eğer YHK, işyerinin grev yasağı kapsamında olduğu değerlendirmesiyle uyuşmazlığı esastan karara bağlarsa ve bu karar kesinleşirse, sendika grev hakkını kullanma imkanını o TİS dönemi için tamamen kaybedebilir. Daha da önemlisi, eğer daha sonra açılacak bir davada veya başka bir şekilde işyerinin aslında grev yasağı kapsamında olmadığı ortaya çıkarsa, sendika, YHK'ya başvurmakla kanuni bir hakkı olan grev hakkından yoksun kalmış ve belki de istemediği bir TİS'e tabi olmuş olacaktır. YHGK'nın 2017/1426 K. sayılı kararında da vurgulandığı gibi, bir işyerinin grev yasağına tabi olup olmadığının tespiti, hukuki bir meseledir ve bu konuda nihai karar mercii mahkemelerdir. Bu nedenle sendikanın izleyebileceği stratejiler: 1. **En Güvenceli Yol (Tespit Davası):** Sendika, İş Mahkemesinde bir tespit davası açarak bu hukuki belirsizliği ortadan kaldırabilir. Mahkeme, işyerinin grev yasağı kapsamında olmadığına karar verirse, sendika bu karara dayanarak yasal grev sürecini güvenle işletebilir. Mahkeme, yasak kapsamında olduğuna karar verirse, o zaman YHK'ya başvurur. 2. **Riskli Yol (Grev Sürecini Başlatma):** Sendika, işyerinde grev yasağı olmadığı kanaatiyle doğrudan grev kararı alıp süreci başlatabilir. Bu durumda risk, işverenin veya Bakanlığın grevin kanunsuz olduğu iddiasıyla dava açması veya grevin ertelenmesi gibi hukuki süreçlerle karşılaşmaktır. Eğer mahkeme grevin kanunsuz olduğuna karar verirse, sendika ve işçiler yasal yaptırımlarla karşı karşıya kalabilir. Doğrudan YHK'ya başvurmak ise, grev hakkından peşinen feragat etme riski taşıdığı için, özellikle durumun şüpheli olduğu hallerde sendika açısından en az tercih edilmesi gereken yoldur.