Suç/terör örgütü kurma suçlarının 'mütemadi (kesintisiz) suç' niteliğinde olmasından hareketle, bu suçlamaya maruz kalan kişiler hakkında sürekli bir 'suçüstü hali' varmış gibi yakalama ve gözaltı tedbirlerine başvurulması, CMK m. 90 ve Anayasa m. 19 açısından ne gibi hukuki sorunlar yaratır? Bu uygulamanın hukuka uygunluğu için hangi ek şartların varlığı aranmalıdır?

Suç/terör örgütü kurma veya üye olma suçlarının mütemadi (kesintisiz) suç olması, suçun işlenmesinin devam ettiği ve bu nedenle failin her an suçüstü yakalanabileceği teorik kabulüne dayanır. Ancak, metinde de eleştirildiği gibi, bu teorik kabulün, kişi hürriyetini kısıtlayan yakalama ve gözaltı gibi tedbirler için tek başına yeterli bir gerekçe olarak kullanılması ciddi hukuki sorunlar yaratır: 1. **CMK m. 90 ve Anayasa m. 19'un İhlali:** CMK m. 90, yakalama yetkisini belirli koşullara bağlamıştır: Kişiye suçu işlerken rastlanması (meşhut suç), suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kaçma olasılığı veya kimliğini belirleme imkansızlığı, tutuklama veya yakalama emrini gerektiren bir durumun varlığı ve gecikmesinde sakınca bulunması. Sadece örgüt üyeliğinin mütemadi bir suç olduğu soyut kabulüne dayanarak, bu somut şartlardan hiçbiri gerçekleşmeden yapılan bir yakalama, CMK m. 90'ın ve dolayısıyla kişi hürriyetini güvence altına alan Anayasa m. 19'un dolanılması anlamına gelir. 2. **Keyfiliğe Yol Açma Riski:** Bu uygulama, soruşturma makamlarına zaman ve koşullardan bağımsız, neredeyse sınırsız bir yakalama ve 'peşin gözaltı' yetkisi tanır. Bu durum, tedbirin istisnailik ve ölçülülük ilkelerini ortadan kaldırarak keyfi uygulamalara zemin hazırlar. Örgütün bir faaliyetine iştirak etmeyen, delil karartma veya kaçma şüphesi bulunmayan bir kişinin, sadece 'üyelik devam ediyor' gerekçesiyle yıllar sonra yakalanıp gözaltına alınması hukuka aykırıdır. **Hukuka Uygunluk İçin Ek Şartlar:** Bu uygulamanın hukuka uygun kabul edilebilmesi için, örgüt üyeliğinin devam ettiğine dair soyut kabulün yanı sıra, CMK m. 90'da aranan somut şartlardan en az birinin daha varlığı aranmalıdır. Örneğin: - Şüphelinin, örgütün 'o an' işlenmekte olan veya yeni işlenmiş somut bir 'amaç suçu' (eylemi) ile bağlantısının tespit edilmesi. - Şüphelinin kaçacağına veya delilleri (örneğin örgütsel dokümanları) yok edeceğine dair güncel ve somut emarelerin bulunması ve bu nedenle gecikmesinde sakınca olan bir halin varlığı. Bu ek şartlar aranmaksızın, sadece mütemadi suç mantığıyla yapılan yakalama ve gözaltı işlemleri, kişi hürriyeti ve güvenliği hakkına orantısız bir müdahale teşkil eder.