İşletme toplu iş sözleşmesine konu işyerlerinin ve bu işyerlerinde yapılan işlerin grev ve lokavt yasağı kapsamında kalıp kalmadığının tespiti davasında, Yargıtay'a göre ispat yükü kime aittir?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2015/2170 E. sayılı kararından, bu tür bir tespit davasında ispat yükünün, işyerinde grev yasağına tabi bir iş veya faaliyetin 'bulunduğunu' iddia eden tarafa ait olduğu anlaşılmaktadır. Olayda davacı işveren, işyerinin grev yasağı kapsamında 'olmadığının' tespitini istemiştir (menfi tespit davası). Davalı sendika ise, işyerinde grev yasağı kapsamına giren işlerin ve yerlerin 'olduğunu' iddia ederek Yüksek Hakem Kurulu'na başvurmuştur. Hukukumuzdaki genel ispat kuralı (TMK m. 6, HMK m. 190), bir vakıanın varlığını iddia edenin, bu iddiasını ispatla yükümlü olmasıdır. Bu durumda, işyerinde grev yasağına tabi bir durumun 'varlığını' ileri süren ve bu olguya dayanarak YHK'ya gitme hakkını kullanan davalı sendikanın, bu olguyu ispatlaması gerekir. Nitekim Yargıtay'ın, mahkemenin yapması gereken araştırmaları (işçi listeleri, fiilen yapılan işlerin tespiti vb.) sıralaması da, bu olgusal durumun kanıtlanması gerekliliğine işaret etmektedir.