Mülga 2822 sayılı Kanun ve mer'i 6356 sayılı Kanun uyarınca, Yüksek Hakem Kurulu'nun (YHK) bir uyuşmazlığa el koyabilmesi için hangi temel usuli şartın gerçekleşmesi gerekir? YHK, re'sen (kendiliğinden) bir uyuşmazlığı çözebilir mi?

Hayır, YHK re'sen bir uyuşmazlığı çözemez. Her iki kanundaki düzenlemeye göre, YHK'nın bir uyuşmazlığa el koyabilmesi için temel usuli şart, 'taraflardan birinin başvurusu'dur. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2015/2170 E. sayılı kararında da belirtildiği gibi, YHK'nın toplu iş uyuşmazlığını çözme yetkisi, ancak kanunda öngörülen süreler içerisinde, kanunda belirtilen kişi ya da kişilerin (genellikle işçi veya işveren sendikası, bazen de Bakan) YHK'ya başvurması halinde doğar. Taraflardan hiçbiri, kanunda belirtilen süre ve şartlarda YHK'ya başvurmazsa, uyuşmazlık çözüm prosedürü sona erer ve örneğin işçi sendikası yetkisini kaybeder. Dolayısıyla, YHK'nın bir uyuşmazlığa kendiliğinden müdahale etme yetkisi bulunmamaktadır; başvuru, zorunlu bir usul şartıdır.