Bir arabuluculuk anlaşma belgesinin, aşırı yararlanma (gabin) iddiasıyla geçersizliği ileri sürüldüğünde, mahkemenin yapması gereken inceleme nedir? Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 12.09.2024 tarihli, 2023/2864 E. sayılı kararında mahkemeye çizilen yol haritasını açıklayınız.

Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin ilgili kararına göre, mahkeme, soyut gerekçelerle arabuluculuk tutanağının iptaline karar veremez; aşırı yararlanma (gabin) iddiasını somut olarak incelemelidir. Bu inceleme için çizilen yol haritası şöyledir: 1. **Gerçek Zararın Tespiti:** Mahkeme, öncelikle davacının (işçinin) gerçek tazminat ve alacak tutarını belirlemelidir. İş kazası davalarında bu, kusur oranlarının ve destekten yoksun kalma veya maluliyet zararının, Dairenin yerleşik içtihatlarına uygun bilirkişi raporlarıyla hesaplanması anlamına gelir. 2. **Ödemenin Tespiti:** Arabuluculuk anlaşması uyarınca anlaşılan miktarların davacıya ödenip ödenmediği ve ne kadar ödendiği netleştirilmelidir. 3. **Oranlama (Denkleştirme):** Mahkeme, ödenen miktar ile hesaplanan gerçek zarar arasında bir karşılaştırma yapmalıdır. Kararda belirtildiği gibi, maddi tazminat yönünden 'ödenen miktarın ödeme tarihi itibariyle hesaplanacak maddi zararı karşılama oranına (denkleştirme oranına)' bakılmalıdır. Manevi tazminat için ise, ödenen miktarın dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre hakkaniyete uygun olup olmadığı ve fazlaya ilişkin bir talep hakkı bırakıp bırakmadığı değerlendirilmelidir. 4. **Gabin Değerlendirmesi:** Bu oranlama ve değerlendirme sonucunda, edimler arasında TBK m. 28 anlamında 'açık bir oransızlık' olup olmadığı tespit edilerek gabin ve aşırı yararlanmanın gerçekleşip gerçekleşmediği hakkında bir sonuca varılmalıdır. Mahkeme, ancak bu kapsamlı incelemeden sonra hüküm kurmalıdır.