Yüksek Hakem Kurulu (YHK) kararlarının 'toplu iş sözleşmesi hükmünde' olmasının hukuki sonucu nedir? Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2015/2170 E. sayılı kararına göre, bu ifade YHK'ya yargısal bir yetki verir mi?

YHK kararlarının 'toplu iş sözleşmesi hükmünde' olmasının hukuki sonucu, Kurul tarafından verilen kararın, taraflar arasında imzalanmış bir toplu iş sözleşmesi gibi aynı hak ve borçları doğurması, aynı etkiye sahip olması ve uyuşmazlığı o dönem için sona erdirmesidir. Bu, YHK'nın kararının bir kanun veya mahkeme kararı gibi normatif bir güç taşıdığı anlamına gelmez, sadece taraflar arasındaki ilişkiyi düzenleyen bir sözleşme niteliği kazandığı anlamına gelir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ilgili kararında bu ifade, YHK'ya yargısal bir yetki verdiği şeklinde yorumlanmamıştır. Aksine Kurul, YHK'nın bir yargı organı olmadığını, yargıya ilişkin bir görevi yerine getiremeyeceğini ve mahkemelerin yetkilerini kullanamayacağını açıkça belirtmiştir. 'Toplu iş sözleşmesi hükmünde olma' ifadesi, uyuşmazlığın çözüm sürecinin (tahkimin) sonucunu nitelendirmekte olup, YHK'ya, örneğin bir işyerinin grev yasağı kapsamında olup olmadığı gibi hukuki uyuşmazlıkları kesin olarak çözme yetkisi vermez. Bu tür tespitler yargı organlarının görevidir.