6098 sayılı TBK m. 420'de aranan, ibranamenin 'ödemenin hak tutarına nazaran noksansız' olması ve 'banka aracılığıyla yapılması' şartları, işçiyi koruma ilkesi açısından ne anlama gelmektedir? Bu şartların ihlali halinde ibranamenin hukuki sonucu nedir?

Bu iki şart, işçinin haklarını tam ve ispatlanabilir bir şekilde almasını güvence altına almayı amaçlayan, işçiyi koruma ilkesinin somut yansımalarıdır. - **Noksansız Olma Şartı:** Bu şart, ibranamenin sadece şekli bir belge olmasını engeller. İşverenin, işçinin yasal olarak hak ettiği gerçek tutarın tamamını ödemesini zorunlu kılar. Eğer ödeme eksikse, yani 'hakkın gerçek tutarda ödendiğini ihtiva etmiyorsa', ibraname geçersiz sayılır ve TBK m. 420/3 uyarınca sadece ödenen kısım için 'makbuz hükmünde' olur. İşçi bakiye alacağı için dava açma hakkını kaybetmez. - **Banka Aracılığıyla Yapılma Şartı:** Bu şart, ödemenin yapıldığının şeffaf ve resmi bir kanalla ispatlanmasını sağlar. Elden yapıldığı iddia edilen ödemelerde ispat zorluğu ve işçinin baskı altında 'aldım' demeye zorlanması riskini ortadan kaldırır. Kanun, 'Bu hâlde dahi, ödemelerin banka aracılığıyla yapılmış olması zorunludur.' diyerek, kısmi ödemelerde dahi banka kanalını emredici bir kural olarak belirlemiştir. Bu şartlardan herhangi birinin ihlali, ibranamenin 'kesin olarak hükümsüz' olması sonucunu doğurur. İbranamenin makbuz hükmünde sayıldığı hallerde bile banka yoluyla ödeme şartı aranır. Bu, kanun koyucunun işçiyi korumaya verdiği önemi göstermektedir.