Hukuka aykırı delil yasağı, delilin 'değerlendirilmesi' yasağıdır. Bu yasak, hukuka aykırı yol ve yöntemlerle elde edilen delilin 'soruşturma dosyasına konulmasına' engel midir? Cumhuriyet savcısı, hukuka aykırı olduğunu düşündüğü bir delili dosyadan çıkarmalı mıdır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #54912

Hukuka aykırı delil yasağı, öncelikle bu delillerin hükme esas alınmasını, yani 'değerlendirilmesini' yasaklar. Delilin soruşturma dosyasına fiziken konulmasına doğrudan bir engel yoktur. Hatta CMK m. 169 gereği soruşturma işlemlerinin yazılı olması kuralı ve soruşturmanın bütünlüğünün korunması açısından, elde edilen her türlü materyalin (hukuka uygun veya aykırı) dosyada tutulması gerekebilir. Ancak Cumhuriyet savcısının önemli bir yükümlülüğü vardır: CMK m. 160/2 uyarınca, 'Cumhuriyet savcısı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza etmekle... yükümlüdür.' Savcı, bir delilin hukuka aykırı olduğunu tespit ettiğinde, bu durumu bir tutanağa bağlamalı ve bu delilin iddianamede şüpheli aleyhine bir delil olarak gösterilemeyeceğini ve kovuşturmada kullanılamayacağını bilmelidir. Delili dosyadan fiziken çıkarmak yerine, hukuka aykırılığını tespit ederek dosyada muhafaza etmesi, hem soruşturmanın şeffaflığı hem de ileride bu hukuka aykırılığın denetlenebilmesi açısından daha doğru bir yöntemdir. (Bkz. sen.av.tr/tr/makale/hukuka-aykiri-delilden-elde-edilen-goruntulerin-delil-niteliği makalesindeki ilgili bölüm).