775 sayılı Gecekondu Kanunu'nun 18. maddesi, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra belirli arazilerde yapılan izinsiz yapıların akıbetini nasıl düzenlemektedir? Bu madde uyarınca yapılacak yıkım işlemi için bir mahkeme kararı veya idari karar gerekli midir?

775 sayılı Gecekondu Kanunu'nun 18. maddesi, yeniden gecekondu yapımını önlemeye yönelik çok sert bir hüküm içermektedir. Maddeye göre, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra; belediyelere, Hazineye, özel idarelere, katma bütçeli dairelere ait arazi ve arsalarda veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerde yapılan daimi veya geçici bütün izinsiz yapılar, inşa sırasında veya iskan edilmiş olmalarına bakılmaksızın, 'hiçbir karar alınmasına lüzum kalmaksızın' belediye veya Devlet zabıtası tarafından derhal yıktırılır. Bu hükmün en dikkat çekici yönü, yıkım için herhangi bir idari encümen kararı veya mahkeme kararı aranmamasıdır. Yıkım, kolluk kuvvetleri tarafından resen ve derhal uygulanabilen bir idari tedbir olarak düzenlenmiştir. Madde, bu yönüyle İmar Kanunu'nun 32. maddesindeki usulden (tespit, süre verme, encümen kararı) ayrılır ve kamu arazileri üzerindeki yeni kaçak yapılaşmaya karşı çok daha hızlı ve etkin bir müdahale imkanı tanır. (Not: Anayasa Mahkemesi, 22/2/2024 tarihli ve E: 2023/191, K: 2024/58 sayılı kararı ile bu fıkrayı, mülkiyet hakkına ve etkili başvuru hakkına aykırı bularak iptal etmiş, ancak iptal kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından 9 ay sonra yürürlüğe gireceğini belirtmiştir.) (Kaynak: zulkufarslan.av.tr/775-sayili-gecekondu-kanunu/)