İmar Kanunu m. 42/2'de yapılan ve kaçak yapı cezalarını artıran 'Aykırılığa konu alanın arsa payına isabet eden arsa alanı ile emlak vergisine esas arsa ve arazi asgari metrekare birim değerinin çarpımı ile bulunan bedel kadar idari para cezası ayrıca ilave edilir' düzenlemesinin amacı ve pratik sonucu nedir?

İmar Kanunu m. 42/2'ye 2020 yılında eklenen bu hükmün temel amacı, kaçak yapılaşmayla mücadelede caydırıcılığı artırmaktır. Önceki düzenlemede cezalar, büyük ölçüde yapının inşaat maliyeti ve sınıfı üzerinden hesaplanıyordu. Bu durum, özellikle arsa değerinin çok yüksek olduğu büyükşehirlerde ve turizm bölgelerinde, kaçak yapı yapmanın maliyetinin, elde edilecek rantın yanında çok düşük kalmasına neden oluyordu. Yeni düzenleme, mevcut para cezalarına ek olarak, aykırılığın yapıldığı arsanın değeriyle orantılı 'ilave bir idari para cezası' getirmiştir. Pratik sonucu, imar para cezalarının katbekat artmasıdır. Makalede verilen örnekte de görüldüğü gibi, rayiç bedeli yüksek bir parselde, kanun öncesinde 12.552 TL olan bir ceza, yeni hesaplama yöntemiyle 315.387 TL'ye çıkabilmektedir. Bu düzenleme, cezayı yapının maliyetinden ziyade, yapının bulunduğu yerin ekonomik değeriyle (rantıyla) ilişkilendirerek, kaçak yapılaşmayı ekonomik olarak cazip olmaktan çıkarmayı hedeflemektedir. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/kacak-yapi-cezasi-ihbar-sikayet/)