Avrupa Adalet Divanı'nın 'ön karar usulü' (preliminary ruling) nedir ve AB iç pazar hukukunun gelişimindeki rolü nedir? İlgili antlaşma maddesini ve bu usulün temel işlevlerini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #52275

Ön karar usulü (preliminary ruling procedure), TFEU'nun (Avrupa Birliği'nin İşleyişi Hakkında Antlaşma) 267. maddesinde düzenlenen bir mekanizmadır. Bu usule göre, bir üye devletin ulusal mahkemesi, önündeki bir davayı karara bağlamak için AB hukukunun (antlaşmalar veya ikincil mevzuat) yorumlanması veya geçerliliği hakkında bir soruyla karşılaştığında, davayı durdurarak Avrupa Adalet Divanı'ndan (ECJ) bu konuda bir karar vermesini isteyebilir. Temyiz yolu kapalı olan ulusal mahkemeler için bu yola başvurmak bir zorunluluktur. İç pazar hukukunun gelişimindeki rolü kritiktir: 1) Hukukta Yeknesaklığı Sağlama: Tüm üye devlet mahkemelerinin AB hukukunu aynı şekilde yorumlamasını ve uygulamasını sağlayarak hukuki birliği temin eder. 2) Bireysel Hakların Korunması: Bireylere ve şirketlere, kendi ulusal hükümetlerinin AB hukukuna aykırı eylemlerine karşı ulusal mahkemelerde dava açma ve haklarını koruma imkanı tanır. 3) Temel İlkelerin Geliştirilmesi: ECJ, ön karar usulü yoluyla önüne gelen davalarda AB hukukunun 'üstünlüğü' (Costa v Enel davası) ve 'doğrudan etkisi' gibi anayasal nitelikteki temel ilkeleri geliştirmiştir. Bu ilkeler, iç pazarın işleyişinin temelini oluşturur. Bu mekanizma, AB hukukunun üye devletlerde etkin ve yeknesak bir şekilde uygulanmasının en önemli aracıdır. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/the-impact-of-the-preliminary-ruling-to-the-sources-of-the-ruropean-internal-market-law)