'Kanun yararına bozma' (CMK m. 309) hangi tür karar ve hükümlere karşı başvurulabilen bir olağanüstü kanun yoludur? Bu kanun yolunun, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı itirazı (CMK m. 308) ve yargılamanın yenilenmesinden (CMK m. 311) temel farkları nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #52034

Kanun yararına bozma, CMK m. 309 uyarınca, 'hakim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen' karar ve hükümlerdeki hukuka aykırılıkların giderilmesi için başvurulan bir olağanüstü kanun yoludur. Bu kanun yoluna Adalet Bakanlığı başvurur. Temel farkları şunlardır: 1) **Başvuru Konusu Karar:** Kanun yararına bozmanın en ayırt edici özelliği, sadece olağan kanun yolu denetiminden (istinaf/temyiz) geçmeden kesinleşmiş kararlara karşı işletilebilmesidir. Başsavcı itirazı ve yargılamanın yenilenmesi ise kural olarak olağan kanun yollarından geçerek kesinleşmiş hükümlere karşı da mümkündür. 2) **Başvuran Makam:** Kanun yararına bozma için Adalet Bakanlığı başvururken, Başsavcı itirazını Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, yargılamanın yenilenmesini ise kural olarak hükümlü veya vekili talep eder. 3) **Başvuru Nedeni:** Kanun yararına bozma, karardaki 'hukuka aykırılıklar' (hem maddi hem usul) için söz konusudur. Yargılamanın yenilenmesi ise, CMK m. 311'de sayılan, hükmün dayandığı delillerin sahteliği veya esasa etkili yeni delil ve olayların ortaya çıkması gibi sınırlı ve ağırlıklı olarak 'maddi vakıa' hatalarına dayanır. Başsavcı itirazı ise, Yargıtay dairelerinin kararlarındaki hukuka aykırılıkların Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nda giderilmesi için işletilir. 4) **Sonuçları:** Kanun yararına bozmanın sonuçları CMK m. 309/4'te detaylıca düzenlenmiş olup, bazen sadece hukuka aykırılığın tespitiyle yetinilirken, bazen yeniden yargılama yapılır veya Yargıtay doğrudan ceza belirler. Yargılamanın yenilenmesi kabul edilirse, dava yeniden görülür. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/kanun-yararina-bozma)