Veri Sorumluları Sicili'ne (VERBİS) kayıt yükümlülüğü kimler için geçerlidir ve bu yükümlülüğün istisnaları nasıl belirlenir (KVKK m.16)? VERBİS'e kaydolmamanın yaptırımı nedir?

KVKK m.16/2 uyarınca, kural olarak kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişiler, veri işlemeye başlamadan önce Veri Sorumluları Sicili'ne (VERBİS) kaydolmak zorundadır. Bu, veri sorumlularının şeffaflığını ve hesap verebilirliğini sağlamayı amaçlayan bir mekanizmadır. Ancak aynı fıkra, Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na bu yükümlülüğe istisna getirme yetkisi vermiştir. Kurul, bu istisnaları belirlerken 'işlenen kişisel verinin niteliği, sayısı, veri işlemenin kanundan kaynaklanması veya üçüncü kişilere aktarılma durumu gibi objektif kriterleri' göz önüne alır. Kurul bu yetkisini kullanarak bazı veri sorumlularını VERBİS'e kayıt yükümlülüğünden muaf tutmuştur. Kurul kararlarına göre, örneğin; yıllık çalışan sayısı 50’den az ve yıllık mali bilanço toplamı 25 milyon TL’den az olan ve ana faaliyet konusu özel nitelikli kişisel veri işleme olmayan gerçek veya tüzel kişi veri sorumluları, noterler, avukatlar, siyasi partiler, dernek ve vakıflardan yalnızca kendi üyelerine yönelik veri işleyenler gibi bazı gruplar bu yükümlülükten istisnadır. VERBİS'e kayıt ve bildirim yükümlülüğüne aykırı hareket edenler, yani kaydolması gerektiği halde kaydolmayan veri sorumluları hakkında ise KVKK m.18/1-ç uyarınca, Kurul tarafından 20.000 Türk lirasından 1.000.000 Türk lirasına kadar idari para cezası verilir.