5237 sayılı TCK'ya göre, bir fiilin haksız tahrik (m.29) altında işlenmesi, failin cezasında 'zorunlu' bir indirim nedeni midir? Mahkemenin, haksız tahrikin koşullarının oluştuğunu tespit etmesine rağmen, indirim yapmama gibi bir takdir yetkisi var mıdır?

Hayır, mahkemenin böyle bir takdir yetkisi yoktur. Haksız tahrik, bir 'yasal indirim nedeni'dir ve koşulları oluştuğunda mahkeme tarafından uygulanması 'zorunludur'. TCK m.29, '...hakkında ... indirim yapılır' veya '...cezası ... indirilir' gibi emredici ifadeler kullanır. Bu, eğer mahkeme, sanığın maruz kaldığı bir 'haksız fiil' olduğunu ve sanığın bu fiilin yarattığı 'hiddet veya şiddetli elem' altında suçu işlediğini tespit etmişse, kanunda belirtilen oranlarda (ağırlaştırılmış müebbet/müebbet için belirli yıllar, diğer suçlarda 1/4 ila 3/4 arası) indirimi yapmakla yükümlü olduğu anlamına gelir. Mahkemenin takdir yetkisi, haksız tahrikin var olup olmadığını tespit etme ve eğer varsa, indirim oranını (1/4 ila 3/4 arasında) somut olayın özelliklerine göre belirleme noktasındadır. Ancak, koşulların varlığını kabul edip, 'ben yine de indirim yapmıyorum' deme yetkisi yoktur. Bu, TCK m.62'deki 'takdiri indirim'den temel farkıdır; takdiri indirim hakimin isteğine bağlıyken, haksız tahrik indirimi şartları varsa zorunludur.