Bir İdare Mahkemesi'nin, 2577 sayılı İYUK'un 28. maddesi uyarınca, bir iptal kararının idare tarafından 30 gün içinde uygulanması zorunluluğu, idareye bu kararı uygulamamak için 'aynı konuda yeni bir işlem tesis etme' serbestisi tanır mı?
Bu sorunun cevabı, iptal kararının gerekçesine bağlıdır. 1) İptal Kararı Yetki veya Şekil Unsuruna Dayanıyorsa: Eğer mahkeme, işlemi sadece usuli bir nedenden (yetkisiz makam, şekil eksikliği) dolayı iptal etmişse, idare, bu usul sakatlığını gidererek (yetkili makam eliyle, doğru usulle) aynı içerikte yeni bir işlem tesis edebilir. Bu, kararın uygulanması olarak kabul edilir. 2) İptal Kararı Esasa (Sebep, Konu, Amaç) Dayanıyorsa: Eğer mahkeme, işlemi esas yönünden (örneğin, işlemin dayandığı sebebin gerçek olmaması, konusunun hukuka aykırı olması veya kamu yararı amacı taşımaması) hukuka aykırı bularak iptal etmişse, idare artık aynı konuda aynı içerikte yeni bir işlem tesis edemez. Böyle bir işlem, yargı kararını 'etkisiz kılmaya' yönelik olur ve kendisi de hukuka aykırı hale gelir. İdarenin bu durumda yapması gereken, iptal edilen işlemi hiç yapmamış gibi, eski hukuki durumu geri getirmektir. Kısacası, idare, yargı kararını etkisiz kılacak şekilde hileli bir yola başvurarak, aynı sonucu doğuran yeni bir işlem yapamaz. Bu, Anayasa'nın 138. maddesindeki yargı kararlarının bağlayıcılığı ilkesinin bir gereğidir.