Bir idari işlemin iptali davası, İdare Mahkemesi tarafından esastan reddedilmiş ve bu karar Bölge İdare Mahkemesi'nde istinaf incelemesinden geçerek kesinleşmiştir. Davacı, bu kesinleşmiş karara rağmen, aynı idari işleme karşı, farklı bir hukuki gerekçe ileri sürerek yeniden iptal davası açabilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #48859

Hayır, açamaz. Bu durum, 'kesin hüküm' (res judicata) ilkesine aykırılık teşkil eder. İYUK m.31'in atfıyla uygulanan HMK'nın ilgili hükümlerine göre, kesin hüküm, aynı taraflar arasında, aynı dava sebebine dayanan ve konusu aynı olan bir uyuşmazlığın, yeniden dava konusu yapılmasını engeller. Bir idari işlemin iptali davasında, davanın konusu 'işlemin hukuka uygunluğu'dur. Mahkeme, davayı esastan reddederek, o işlemin hukuka uygun olduğuna karar vermiştir. Bu karar kanun yollarından geçerek kesinleştiğinde, o işlemin hukuka uygunluğu yargısal olarak tespit edilmiş olur. Davacının, daha sonra aynı işleme karşı, ilk davada ileri sürmediği 'yeni bir hukuki gerekçe' veya 'yeni bir hukuka aykırılık nedeni' bularak dava açması, kesin hüküm engeline takılır. Çünkü davanın tarafları ve konusu (işlemin iptali) aynıdır. Davacı, işleme ilişkin tüm hukuki argümanlarını ve hukuka aykırılık iddialarını ilk davada ileri sürmekle yükümlüdür. Kesin hüküm, hem kararın hüküm fıkrası hem de bu fıkraya götüren bağlayıcı gerekçe açısından geçerlidir.