Bir idari işlemin iptali davasında, mahkemenin işlemi iptal etmesi halinde, bu iptal kararının hukuki sonuçları nelerdir? İptal kararı 'ex tunc' mu yoksa 'ex nunc' mu etkilidir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #48641

İdari işlemin mahkeme tarafından iptal edilmesi, o işlemin 'hukuka aykırı' olduğunun tespit edilmesi anlamına gelir. İptal kararlarının en önemli hukuki sonucu, 'ex tunc' yani 'geçmişe etkili' olmalarıdır. Bu, iptal edilen idari işlemin, yapıldığı andan itibaren hukuk aleminden kalktığı ve hiç var olmamış sayıldığı anlamına gelir. İşlem sanki hiç tesis edilmemiş gibi, onun doğurduğu tüm hukuki sonuçlar ortadan kalkar. Örneğin, bir memurun görevden alınması işlemi iptal edilirse, memur sanki hiç görevden alınmamış gibi tüm mali ve özlük haklarına (maaş, kıdem vb.) geriye dönük olarak kavuşur. Bu, 'ex nunc' (ileriye etkili) sonuç doğuran kanunların yürürlükten kaldırılmasından temel farkıdır. İptal kararı, idareyi de bağlar. İYUK m.28'e göre idare, iptal kararının gereğini gecikmeksizin (en geç 30 gün içinde) yerine getirmek ve işlemi tesis etmeden önceki hukuki durumu geri getirmek zorundadır.